Het 23ste Linie Regiment

keer terug

23ste Linie

Het 23ste Linie: in het hart van het Vrijbos
Dit regiment, dat frontaal het Vrijbos moest veroveren, kreeg het merkwaardig genoeg niet zo erg te verduren als de collega’s van het 4de Linie rechts en het 24ste Linie links van hen. Al was de inspanning en dus de vermoeidheid groter om door het scherm van verdedigingsstelsels te geraken dat nog versterkt werd door over elkaar liggende boomstammen, takken en struikgewas, toch bood dit boscomplex ook dekking en bescherming, eenmaal de aanvalstroepen er binnen waren geraakt.

Sommige bunkerconcentraties waren helemaal verlaten, binnenin trof men nochtans een aanzienlijke buit van schietklare mitrailleurs aan. Van enkele kanonnen was niet eens de beschermcamouflage van de loop gehaald. Duidelijk hadden de Saksen ook hier hun voorbereiding niet kunnen afronden.
De aanvallende infanterie van het 23ste Linie besefte dat zoveel geluk niet zou blijven duren, ze verwachtten vanuit de bosrand de gebruikelijke tegenaanval.Maar...die kwam er niet!

Na even geposeerd te hebben om de nieuwe posities te verstevigen en de artillerie toelaten mee op te schuiven, werd 0m 10 uur de aanval voorzichtig voortgezet.
Die artillerie van het 7de AR, onder het bevel van kolonel Mercier in zijn HK de "Verbrande Smisse" stond opgesteld achter de Sint—Lansbeek bij Draaibank. Ze bevatte 3 batterijen van elk vier stukken zwaar geschut, die samen munitie voor 5000 schoten ter beschikking hadden. Gelukkig had de genie van de 7de ID het niemandsland goed voorbereid, de voornaamste obstakels opgeruimd, de diepste trechters gevuld. De batterijen konden ook behoorlijk vooruitkomen over de strook drogere helling naar het Vrijbos toe.
De eerste bataljons van het 23ste Linie drongen tegen half elf via de Melanedreef tussen de eerste bomen van het bos door.
Voor hen, 0p het hoogste punt van het Vrijbos (24 m), kregen ze het Kasteel Maes in het vizier. Toen duidelijk werd dat het 24ste Linie dit kasteel noordelijk al voorbij was, besloot het 23ste Linie het van uit het zuiden aan te vallen. Vrij snel slaagden ze erin de vesting in te nemen, omdat de Duitsers zich terugtrokken uit vrees voor omsingeling. Een aantal vuurklare Duitse kanonnnen van 105mm werd buitgemaakt; de artilleristen wisten die om te draaien om de Duitsers met hun eigen granaten te beschieten.

Een andere oorlogsvoering dan in de vertrouwde poldervlakte.
Na de schitterende beginfase konden de Belgen nu met eigen ogen zien, hoe gemakkelijk de Duitsers vanuit de hoge bosrand vier jaar lang op en over hen heen hadden gekeken, hun minste doen en laten gevolgd. Dat was nu afgelopen!
Dieper in het bos moesten de aanvallers — wegens de onvoorzichtelijkheid — meer in afzon-derlijke groepjes opereren. Met elk hun eigen beperkt doel: een bepaalde bunker, een mitrailleurspost, een kanon..., hoewel het voor de officieren dan moeilijker was om de noodzakelijke verbinding onder de groepjes in stand te houden en het overzicht te bewaren. Telkens dienden ze reserve—eenheden op te roepen om de gaten te vullen, ontstaan door het te veel naar links of naar rechts uitwijken van de onstuimige aanvallers. Slag Ieveren in een bos is wat anders dan een veldslag.
Het duurde tot aan de weg Houthulst-Poelkapelle, halverwege het Vrijbos, tot er enige klaarheid kwam in de zaak. Maar toen trad ook de stagnatie in.

"Koffiemolens"
De tegenstand werd heviger. In het hart van het woud stonden aan elk kruispunt van de talrijke dreven en paadjes strategisch opgestelde artilleriestukken en mitrailleurs (door de soldaten "koffiemolens" genoemd) de aanvallers op te wachten. Die bestreken efficient elke toegang. De eigen artillerie kon ze moeilijk bereiken.
De Duitsers hadden op de voornaamste kruispunten ook mijnen laten exploderen zosat trechters van 2O meter breed en 3 meter diep alle doorgang onmogelijk maakten. De dreven zoveel mogelijk vermijden, tussen de bomen en het struikgewas heen dringen en rond die obstakels heen trekken was de aangewezen methode. Hier schreef het 23ste Linie geschiedenis! lnitiatief en vindingrijkheid van kapiteins en luitenanten kregen er prachtkansen en leidden tot uitzonderlijke resultaten. Helaas kostte het velen onder hen ook het leven...Toch vorderde het regiment, ofschoon traag en afmattend, meter per meter oostwaarts.

Het hele Vrijbos in één dag veroverd.
'sMiddags reeds bemachtigden de voorste eenheden van het 23ste Linie de Ferme Marseille (Hartmanns Hof). Dit hield twee belangrijke verwezenlijkingen in: meer dan de helft van het Bos van Houthulst én het zeer voorname kruispunt van Duitse aanvoerwegen Munneken. Waren in Belgische handen. Even na de middag bereikte een compagnie in de oostelijke bos-rand de Nieuwedreef( Neuer Weg). De laatste dreef! Tussen de schaarser wordende bomen door zagen de triomferende maar uitgeputte mannen van het 23ste het licht van het open veld... Het Bos van Houthulst was veroverd!
Dat het 23ste Linie dat hele beruchte woud in één dag kon doorworstelen is een mirakel. Dat werd ook zo ervaren door de andere geallieerden, afgaande op de uitbundige en ver-baasde commentaren en felicitaties die op de Belgen neerkwamen. De veroveraars van het Vrijbos hadden rust verdiend, ze waren totaal uitgeput. Dat had hun overigens geweldige verliezen gekost, vooral aan officieren.Het was ook al te laat op de dag om nog verder op te rukken, de Duitse tegenstand vanuit de Flandern II-Stellung zou ongetwijfeld heviger worden, en de dekking voor de Belgen in wat open veld problematischer. Bezinning drong zich op.

Bron: Van het Vrijbos tot Roeselare(eindoffensief 1918) door Robert Baccarne en Jan Steen.

Gebruikerslogin

Wie is online

Er zijn momenteel 1 gebruiker en 3 gasten online.

Online gebruikers